De BPM is een bekende maar vaak ingewikkelde belasting voor iedereen die een auto of motor koopt. Deze belasting staat volop in de belangstelling, omdat de overheid de BPM steeds meer inzet om duurzame keuzes te stimuleren en vervuilende voertuigen duurder te maken. In de meest recente fiscale plannen wordt de BPM verder aangescherpt en krijgt deze belasting opnieuw een belangrijke rol in de vergroening van het Nederlandse wagenpark.
Wat is BPM?
De BPM (Belasting van Personenauto’s en Motorrijwielen) is een belasting die u betaalt bij de aanschaf van een nieuwe auto of motor in Nederland. Ook bij het importeren van een tweedehands voertuig uit het buitenland moet BPM worden betaald.
De hoogte van de BPM hangt af van:
- De CO₂-uitstoot van het voertuig (hoe meer uitstoot, hoe hoger de BPM).
- Het type voertuig (personenauto, bestelauto, motor).
- De cataloguswaarde van het voertuig.
Bij gebruikte voertuigen speelt ook de leeftijd en afschrijving een rol: hoe ouder de auto, hoe minder BPM u nog betaalt bij import.
Huidige systematiek: de vervuiler betaalt
Sinds 2013 is de BPM bijna volledig gebaseerd op de CO₂-uitstoot. Dat betekent dat:
- Voor volledig elektrische auto’s geen BPM verschuldigd is (ze hebben immers 0 gram CO₂-uitstoot).
- Voor benzine- en dieselauto’s de BPM oploopt naarmate de CO₂-uitstoot hoger is.
- Voor zeer vervuilende auto’s de BPM kan oplopen tot tienduizenden euro’s.
De gedachte hierachter is duidelijk: hoe meer vervuiling, hoe hoger de belastingdruk.
Belangrijkste veranderingen in de BPM
- Hogere tarieven voor vervuilende auto’s
De overheid scherpt de CO₂-schijven in de BPM jaarlijks aan. Dit betekent dat auto’s die voorheen in een lagere schijf vielen, nu sneller in een hogere tariefgroep terechtkomen. Hierdoor stijgt de BPM bij aankoop van een benzine- of dieselauto vrijwel elk jaar.
- BPM voor bestelauto’s
Tot voor kort gold er een ruime vrijstelling voor ondernemers die een bestelauto kochten. Deze BPM-vrijstelling voor ondernemers wordt echter beperkt, zodat ook hier de belastingdruk omhooggaat. Het kabinet wil voorkomen dat vervuilende bestelauto’s te goedkoop blijven.
- Geen BPM voor elektrische auto’s
Voor elektrische auto’s blijft de vrijstelling voorlopig bestaan, zodat elektrisch rijden fiscaal aantrekkelijker blijft. Dit voordeel is een belangrijke stimulans bij de overstap naar een volledig elektrisch wagenpark.
Gevolgen voor automobilisten en ondernemers
De gevolgen van de BPM-veranderingen verschillen per doelgroep:
- Particulieren die een nieuwe benzine- of dieselauto kopen, betalen de komende jaren structureel méér.
- Ondernemers die een bestelauto aanschaffen, verliezen deels hun vrijstelling en zien de BPM-kosten oplopen.
- Elektrische rijders profiteren van het feit dat zij geen BPM betalen en dus veel goedkoper uit zijn bij aanschaf.
Vooral voor ondernemers in de bouw, logistiek en transportsector kan dit een flinke kostenpost betekenen.
Voorbeeld: BPM-berekening in de praktijk
- Nieuwe benzineauto (120 g/km CO₂): BPM ongeveer € 6.000.
- Nieuwe benzineauto (180 g/km CO₂): BPM kan oplopen tot € 12.000 of meer.
- Nieuwe elektrische auto (0 g/km CO₂): BPM € 0.
- Bestelauto ondernemer (diesel, 150 g/km): voorheen € 0, nu duizenden euro’s afhankelijk van gewicht en uitstoot.
Het verschil tussen een elektrische auto en een benzine- of dieselauto wordt hierdoor steeds groter.
Vooruitblik: BPM en rekeningrijden
De BPM blijft tot 2030 een belangrijk instrument, maar in de plannen is vastgelegd dat Nederland wil overstappen naar een gebruiksbelasting (rekeningrijden). Daarbij gaat de aandacht uit naar betalen per kilometer in plaats van eenmalige aanschafbelastingen. Toch zal de BPM tot dat moment elk jaar verder worden aangescherpt.
Conclusie: BPM als duurzaamheidsinstrument
De BPM is al lang geen ‘eenmalige aanschafheffing’ meer, maar een sturende belasting waarmee de overheid gedrag probeert te beïnvloeden:
- Fossiele auto’s worden duurder bij aankoop.
- Elektrische auto’s houden hun voordeel door vrijstelling.
- Bestelauto’s voor ondernemers worden niet langer ontzien.
Wie de komende jaren een auto of bestelauto wil kopen, moet dus goed nadenken over de fiscale gevolgen. De boodschap is helder: elektrisch wordt aantrekkelijker gehouden, terwijl fossiele voertuigen stelselmatig duurder worden gemaakt.