De schenk- en erfbelasting liggen al jaren onder een vergrootglas. Critici vinden de regels complex, soms oneerlijk, en niet altijd passend bij moderne gezinssituaties. In mei 2025 presenteerde het kabinet een pakket maatregelen dat vanaf 2026 moet zorgen voor meer eenvoud, ruimere vrijstellingen en betere aansluiting bij de praktijk.
1.Waarom deze aanpassingen?
De huidige wetgeving kent een wirwar aan vrijstellingen en tarieven. Bovendien sluiten de regels niet altijd goed aan bij veranderende familie- en samenlevingsvormen, zoals samengestelde gezinnen, informele mantelzorg of langdurige samenwoning zonder huwelijk.
Het kabinet wil met deze wijzigingen:
- Administratieve rompslomp verminderen.
- Een eerlijker belastingdruk realiseren.
- De regeling toekomstbestendig maken.
2.Belangrijkste wijzigingen per 2026
A. Verhoging van vrijstellingen
De vrijstellingen in zowel de schenk- als erfbelasting worden per 2026 fors geïndexeerd, bovenop de normale inflatiecorrectie.
Voorbeelden (bedragen indicatief, exacte cijfers volgen in wetsvoorstel):
- Ouder-kind: stijgt van circa €25.000 naar ruim €30.000 bij schenkingen.
- Kleinkinderen: eveneens verhoging.
- Algemene vrijstelling in erfbelasting voor partners gaat aanzienlijk omhoog.
Doel: kleinere vermogensoverdrachten ontzien en het belastingstelsel eerlijker maken.
B. Samenvoegen en vereenvoudigen van vrijstellingen
De wirwar aan specifieke vrijstellingen wordt deels samengevoegd.
Zo verdwijnen enkele uitzonderingsregels, zoals de aparte eenmalig verhoogde vrijstelling voor studie bij schenkingen. In plaats daarvan komt er één ruimere verhoogde vrijstelling voor schenkingen aan kinderen, zonder dat dit doelgebonden is.
C. Modernisering partnerbegrip
Het partnerbegrip in de erfbelasting wordt aangepast aan de huidige samenleving:
- Langdurig samenwonenden zonder notarieel samenlevingscontract kunnen toch als partner worden aangemerkt, mits aan objectieve criteria wordt voldaan (bijvoorbeeld minimaal vijf jaar samenwoning).
- Dit voorkomt dat nabestaanden in zulke relaties onnodig zwaar worden belast.
D. Meer maatwerk bij bedrijfsopvolging
De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) in de erf- en schenkbelasting wordt licht aangepast:
- De drempel voor volledige vrijstelling blijft bestaan, maar de voorwaarden worden iets aangescherpt om misbruik tegen te gaan.
- Administratieve eisen, zoals waarderingsprocedures, worden vereenvoudigd.
3.Gevolgen voor particulieren
Positief:
- Meer nalatenschappen en schenkingen blijven (gedeeltelijk) buiten de heffing.
- Minder ingewikkelde regels en uitzonderingen om rekening mee te houden.
- Moderne samenlevingsvormen krijgen een eerlijker fiscale behandeling.
Let op:
- Door het samenvoegen van vrijstellingen kan in sommige gevallen een specifiek voordeel verdwijnen.
- Bij grotere vermogensoverdrachten blijven de progressieve tarieven ongewijzigd, waardoor de totale belastingdruk bij grote nalatenschappen nauwelijks daalt.
4.Onze kijk op deze maatregelen
Deze voorstellen zijn een stap richting eerlijkere en overzichtelijkere schenk- en erfbelasting. Vooral de hogere vrijstellingen en de modernisering van het partnerbegrip sluiten beter aan bij hoe mensen tegenwoordig samenleven en vermogen overdragen.
Toch blijft het belangrijk om uw estate planning goed op orde te hebben. Ook met ruimere vrijstellingen kan het slim zijn om:
- Gespreid te schenken over meerdere jaren.
- Gebruik te maken van vrijstellingen voor specifieke begunstigden (bijv. kleinkinderen).
- Tijdig afspraken vast te leggen, zodat er geen twijfel is over partnerstatus of begunstiging.
Conclusie
Per 2026 worden de regels voor schenk- en erfbelasting eenvoudiger en de vrijstellingen ruimer. Dat biedt kansen om vermogen fiscaal vriendelijker over te dragen.
Heeft u plannen om vermogen te schenken of denkt u na over uw nalatenschap? Dan is dit hét moment om vooruit te kijken en een plan te maken dat past bij de nieuwe regels.